Sociale intelligentie oefenen op het basisonderwijs

Wat leer je bij sociale intelligentie op het basisonderwijs?

• Mensen verschillen

  Mensen verschillen · po
  • Iedereen doet het anders — Ik kan zien dat mensen anders reageren zonder te denken dat de ander het fout doet.
  • Vraag het gewoon — Ik kan vragen wat iemand nodig heeft in plaats van het zelf in te vullen.

• Neurodiversiteit

  Neurodiversiteit · po
  • Iedereen merkt iets anders — Ik kan merken dat iemand iets anders nodig heeft dan ik, zonder daar iets raars van te vinden.
  • Vragen wat iemand nodig heeft — Ik kan vragen wat iemand nodig heeft en meehelpen zonder iemand apart te zetten.

• Vriendschap

  Vriendschap · po
  • Waar een vriendschap op staat — Ik kan uitleggen waar een vriendschap op staat: het gaat twee kanten op, je kunt elkaar vertrouwen, er is ruimte, en je mag jezelf zijn.
  • Een vriendschap goed houden — Ik kan iets rechtzetten als ik iemand heb gekwetst, en ik weet wat een echte sorry is.

• Ongezonde patronen in vriendschappen

  Ongezonde patronen in vriendschappen · po
  • Eén keer of steeds? — Ik kan het verschil zien tussen één keer iets vervelends en een patroon dat steeds terugkomt.
  • Wat je ermee kunt doen — Ik kan zeggen wat ik merk, wat ruimte nemen en een volwassene erbij halen als het niet stopt.

• Groepsdruk

  Groepsdruk · po
  • Zien wanneer de groep duwt — Ik kan merken wanneer een groep mij ergens toe duwt, ook als niemand iets vraagt.
  • Nee zeggen en erbij blijven — Ik kan nee zeggen tegen de groep zonder dat ik mijn vrienden kwijtraak.

• Grenzen

  Grenzen · po
  • Merken waar jouw grens ligt — Ik kan merken waar mijn grens ligt en die kort en rustig zeggen.
  • De grens van een ander respecteren — Ik kan een nee laten staan en merken wanneer iemand iets liever niet wil.

• Hoe help je een vriend?

  Hoe help je een vriend? · po
  • Eerst luisteren, dan pas iets doen — Ik kan eerst luisteren en vragen wat iemand nodig heeft.
  • Iets doen, en hulp halen als het te groot is — Ik kan iets concreets doen voor een vriend en hulp halen als het te groot is.

• Hoe help je een vriend niet?

  Hoe help je een vriend niet? · po
  • Hulp die niet helpt — Ik kan herkennen wanneer goedbedoelde hulp niet helpt, en ik weet wat dan wel werkt.
  • Wat jij aankunt — Ik kan er voor iemand zijn en toch zeggen wat ik niet aankan.

• Manipulatie

  Manipulatie · po
  • Merken dat iemand je stuurt — Ik kan merken wanneer iemand mij met schuldgevoel, complimenten, haast of dreigen iets laat doen wat ik niet wil.
  • Nee zeggen zonder ruzie — Ik kan bedenktijd vragen, kort nee zeggen en hulp halen als de druk doorgaat.

• Gaslighting

  Gaslighting · po
  • Iets anders onthouden of steeds horen dat het niet gebeurd is — Ik kan het verschil zien tussen iemand die iets anders onthouden heeft en iemand die steeds zegt dat het niet gebeurd is.
  • Wat je doet als iemand steeds zegt dat het niet gebeurd is — Ik kan opschrijven wat er gebeurd is, het vertellen aan iemand die ik vertrouw, en bij mijn eigen verhaal blijven.

• Manipulatief en gewetenloos gedrag

  Manipulatief en gewetenloos gedrag · po
  • Gedrag dat steeds terugkomt — Ik kan gedrag herkennen dat steeds terugkomt, zonder er meteen iets over de persoon van te vinden.
  • Wat je doet als iemand zo doet — Ik kan afstand houden en hulp vragen zonder ruzie te zoeken.

• Sociale conflicten

  Sociale conflicten · po
  • Wat een ruzie groter of kleiner maakt — Ik kan zien wat een ruzie groter maakt en wat hem kleiner maakt.
  • Uitpraten en goedmaken — Ik kan een ruzie uitpraten, een duidelijke afspraak maken en iets goedmaken.

Zes opgaven uit sociale intelligentie op het basisonderwijs

Dit zijn opgaven uit de leerlijn zelf; in de app staan er nog 141. Probeer hem eerst, klap dan het antwoord open.

1. Als iemand na ruzie eerst alleen wil zijn, betekent dat dat hij jou niet meer aardig vindt. Waar of niet waar?

   Antwoord

   Niet waar — De een praat het liefst meteen uit, de ander heeft eerst rust nodig. Dat verschil zegt niets over hoe graag iemand je mag.

2. Wat betekent het dat een vriendschap wederkerig is?

   • Jullie doen allebei iets voor elkaar
   • Jullie zitten elke dag naast elkaar
   • Jullie vinden precies dezelfde dingen leuk
   • Jullie hebben nooit ruzie
   Antwoord

   Jullie doen allebei iets voor elkaar — Wederkerig betekent: het gaat twee kanten op. Vrienden hoeven niet hetzelfde leuk te vinden, en ze hebben soms gewoon ruzie.

3. Een vriend vergeet één keer je verjaardag. Dat is meteen een patroon. Waar of niet waar?

   Antwoord

   Niet waar — Eén keer is een incident. Pas als iets steeds op dezelfde manier terugkomt, noem je het een patroon.

4. Als niemand iets tegen je zegt, is er ook geen groepsdruk. Waar of niet waar?

   Antwoord

   Niet waar — Veel druk is stil. Je voelt hem aan hoe de rest doet, niet aan wat er gevraagd wordt.

5. Wat is een signaal dat iets niet oké voelt?

   • Je buik trekt samen en je wordt stil
   • Je hebt na school honger
   • Je hebt veel huiswerk
   • Je fiets staat verkeerd
   Antwoord

   Je buik trekt samen en je wordt stil — Signalen zitten in je lijf en je humeur: een strakke buik, stil worden, chagrijnig zijn. Ze komen vaak eerder dan de woorden.

6. Als je niet weet wat je moet zeggen, kun je beter weglopen. Waar of niet waar?

   Antwoord

   Niet waar — Naast iemand gaan zitten helpt ook zonder woorden. Je hoeft geen goed advies te hebben om er te zijn.

Hoe oefen je dit in Schoolschrift?

1. Volg de lessen per leerdoel

   Elk hoofdstuk bestaat uit zes lessen: één per leerdoel, twee gemengde lessen en een hoofdstuktoets. Voor elk nieuw leerdoel legt de coach eerst uit wat je gaat leren en doet één opgave helemaal voor.

2. Haal de hoofdstuktoets

   Het volgende hoofdstuk gaat open zodra de hoofdstuktoets met minstens 80% gehaald is; wie de stof al kent, kan met één toets vooruitspringen.

3. Blijf herhalen

   Herhaling loopt per leerdoel en blijft binnen dit vak en binnen stof die al langs is gekomen.

Begin met sociale intelligentie

Sociale intelligentie in andere leerjaren